Author :
Abstract
Bu araştırma, ortaokul öğrencilerinin dinleme sürecinde yaşadıkları güçlükleri, bu güçlükleri nasıl deneyimlediklerini ve söz konusu güçlüklerle başa çıkmak için kullandıkları stratejileri öğrenci perspektifinden incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı kapsamında durum çalışması deseninde yürütülmüştür. Çalışma grubunu 2025–2026 eğitim öğretim yılında Düzce’de bir devlet ortaokulunda öğrenim gören 60 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış ve içerik analiziyle çözümlenmiştir. Bulgular, öğrencilerin dinleme güçlüklerini dinleme öncesi, dinleme sırası ve dinleme sonrası olmak üzere farklı aşamalarda deneyimlediklerini göstermiştir. Öğrenciler en sık dikkat ve süreç takibi güçlükleri, anlamlandırma sorunları, dilsel zorlanmalar ve bellekle ilişkili güçlüklerden söz etmişlerdir. Ayrıca kaygı, motivasyon, ön bilgi eksikliği, sınıf içi gürültü ve fiziksel ortam koşulları gibi bireysel ve çevresel etkenlerin dinleme deneyimlerini etkilediği belirlenmiştir. Öğrencilerin bu güçlüklerle başa çıkmak için not alma, tekrar dinleme, zihinde canlandırma, sosyal destek alma, dikkatlerini bilinçli olarak yönlendirme ve kaygıyı düzenleme gibi bilişsel, sosyal, üstbilişsel ve duyuşsal stratejiler kullandıkları görülmüştür. Bulgular, dinleme sürecinin öğrenciler tarafından çok boyutlu ve deneyim temelli bir öğrenme süreci olarak algılandığını ortaya koymaktadır.
Keywords
Abstract
This study aims to explore middle school students’ experiences of listening difficulties, how they make sense of these difficulties, and the ways they use to cope with them from the students’ own perspectives. The study was conducted as a qualitative case study within an interpretive research framework. The participants consisted of 60 middle school students attending a public school in Düzce, Türkiye, during the 2025–2026 academic year. Data were collected through semi-structured interviews and analyzed using content analysis.
The findings revealed that students experienced listening difficulties across the pre-listening, while-listening, and post-listening stages. Participants most frequently reported difficulties related to attention and process tracking, meaning-making, linguistic challenges, and memory. The findings further indicated that listening experiences were shaped by both individual and contextual factors, including anxiety, motivation, prior knowledge, classroom noise, physical classroom conditions, and technological disruptions. Students reported using a range of cognitive, social, metacognitive, and affective ways of coping, including note-taking, re-listening, mental imagery, seeking support from teachers and peers, consciously directing attention, and regulating anxiety. Overall, the findings suggest that listening is experienced by students as a multidimensional learning process shaped by the interaction of cognitive, affective, and environmental factors rather than as a purely receptive skill.
